<?xml version="1.0"?>
<oembed><version>1.0</version><provider_name>www.tamgdziechca.pl</provider_name><provider_url>http://www.tamgdziechca.pl</provider_url><title>Co opr&#xF3;cz pla&#x17C;owania robi&#x107; na Gwadelupie? - www.tamgdziechca.pl</title><type>rich</type><width>600</width><height>338</height><html>&lt;blockquote class="wp-embedded-content"&gt;&lt;a href="http://www.tamgdziechca.pl/index.php/2020/07/01/co-oprocz-plazowania-robic-na-gwadelupie/"&gt;Co opr&#xF3;cz pla&#x17C;owania robi&#x107; na Gwadelupie?&lt;/a&gt;&lt;/blockquote&gt;
&lt;script type='text/javascript'&gt;
&lt;!--//--&gt;&lt;![CDATA[//&gt;&lt;!--
		/*! This file is auto-generated */
		!function(d,l){"use strict";var e=!1,n=!1;if(l.querySelector)if(d.addEventListener)e=!0;if(d.wp=d.wp||{},!d.wp.receiveEmbedMessage)if(d.wp.receiveEmbedMessage=function(e){var t=e.data;if(t)if(t.secret||t.message||t.value)if(!/[^a-zA-Z0-9]/.test(t.secret)){for(var r,i,a,s=l.querySelectorAll('iframe[data-secret="'+t.secret+'"]'),n=l.querySelectorAll('blockquote[data-secret="'+t.secret+'"]'),o=new RegExp("^https?:$","i"),c=0;c&lt;n.length;c++)n[c].style.display="none";for(c=0;c&lt;s.length;c++)if(r=s[c],e.source===r.contentWindow){if(r.removeAttribute("style"),"height"===t.message){if(1e3&lt;(a=parseInt(t.value,10)))a=1e3;else if(~~a&lt;200)a=200;r.height=a}if("link"===t.message)if(i=l.createElement("a"),a=l.createElement("a"),i.href=r.getAttribute("src"),a.href=t.value,o.test(a.protocol))if(a.host===i.host)if(l.activeElement===r)d.top.location.href=t.value}}},e)d.addEventListener("message",d.wp.receiveEmbedMessage,!1),l.addEventListener("DOMContentLoaded",t,!1),d.addEventListener("load",t,!1);function t(){if(!n){n=!0;for(var e,t,r=-1!==navigator.appVersion.indexOf("MSIE 10"),i=!!navigator.userAgent.match(/Trident.*rv:11\./),a=l.querySelectorAll("iframe.wp-embedded-content"),s=0;s&lt;a.length;s++){if(!(e=a[s]).getAttribute("data-secret"))t=Math.random().toString(36).substr(2,10),e.src+="#?secret="+t,e.setAttribute("data-secret",t);if(r||i)(t=e.cloneNode(!0)).removeAttribute("security"),e.parentNode.replaceChild(t,e)}}}}(window,document);
//--&gt;&lt;!]]&gt;
&lt;/script&gt;&lt;iframe sandbox="allow-scripts" security="restricted" src="http://www.tamgdziechca.pl/index.php/2020/07/01/co-oprocz-plazowania-robic-na-gwadelupie/embed/" width="600" height="338" title="&#x201E;Co opr&#xF3;cz pla&#x17C;owania robi&#x107; na Gwadelupie?&#x201D; &#x2014; www.tamgdziechca.pl" frameborder="0" marginwidth="0" marginheight="0" scrolling="no" class="wp-embedded-content"&gt;&lt;/iframe&gt;</html><thumbnail_url>http://www.tamgdziechca.pl/wp-content/uploads/2020/06/IMG_8801-scaled.jpg</thumbnail_url><thumbnail_width>2560</thumbnail_width><thumbnail_height>1920</thumbnail_height><description>Zapewne decyduj&#x105;c si&#x119; na podr&#xF3;&#x17C; po Karaibach w pierwszej kolejno&#x15B;ci my&#x15B;limy o oceanie na wyci&#x105;gni&#x119;cie r&#x119;ki i o wspania&#x142;ych pla&#x17C;ach. Najpi&#x119;kniejsze pla&#x17C;e Gwadelupy opisa&#x142;am dla Was w poprzednim wpisie. Krzywdz&#x105;ce by&#x142;oby jednak stwierdzenie, &#x17C;e wyspa nie ma nic innego do zaoferowania opr&#xF3;cz b&#x142;ogiego relaksu na pla&#x17C;y. Zapieraj&#x105;ca dech w piersiach przyroda, niezwyk&#x142;e tradycje, codzienne &#x17C;ycie mieszka&#x144;c&#xF3;w: tego wszystkiego warto do&#x15B;wiadczy&#x107; w trakcie waszego pobytu na Gwadelupie. Dla mi&#x142;o&#x15B;niczek przyrody Zachodnia cz&#x119;&#x15B;&#x107; wyspy &#x2013; Basse-Terre to cz&#x119;&#x15B;&#x107; wulkaniczna, dzika, zielona, w znacznej mierze poro&#x15B;ni&#x119;ta pierwotnym lasem i zdecydowanie mniej turystyczna. Najwi&#x119;ksz&#x105; atrakcj&#x105; jest tutaj Parc national de la Guadeloupe na czele z najwy&#x17C;szym szczytem Gwadelupy &#x2013; aktywnym wulkanem Le Soufri&#xE8;re. Wulkan wznosi si&#x119; na wysoko&#x15B;&#x107;&#xA0; 1467 m. Niestety rzadko wje&#x17C;d&#x17C;aj&#x105;c na Basse-Terre mamy mo&#x17C;liwo&#x15B;&#x107; zobaczy&#x107; jego wierzcho&#x142;ek. Ze wzgl&#x119;du na deszcz padaj&#x105;cy tutaj przez ponad 300 dni w roku szczyt najcz&#x119;&#x15B;ciej jest spowity chmurami.&#xA0; Ostatnia erupcja wulkanu mia&#x142;a miejsce w latach 70-tych, a aktualna jego dzia&#x142;alno&#x15B;&#x107; jest skrupulatnie monitorowana. Na wulkan prowadzi do&#x15B;&#x107; wymagaj&#x105;cy szlak turystyczny, wspinaczka na szczyt zgodnie z opisem trwa oko&#x142;o 2 godzin. Utrudnieniem cz&#x119;sto jest pogoda, kt&#xF3;ra i mnie kilka razy pokrzy&#x17C;owa&#x142;a plan zdobycia wulkanu. Finalnie niestety nie uda&#x142;o mi si&#x119; na niego wej&#x15B;&#x107;, ale wszystkie osoby, kt&#xF3;re dotar&#x142;y na szczyt gor&#x105;co rekomendowa&#x142;y t&#x105; tras&#x119;, przede wszystkim ze wzgl&#x119;du na pi&#x119;kne widoki po drodze i z samego szczytu (je&#x15B;li tylko nie ma chmur). W Parku Narodowym Gwadelupy jest wytyczonych wiele tras trekkingowych o r&#xF3;&#x17C;nym poziomie trudno&#x15B;ci. Kolejnym miejscem, kt&#xF3;re z pewno&#x15B;ci&#x105; warto odwiedzi&#x107; s&#x105; trzy wodospady&#xA0; Carbet. Wodospady robi&#x105; ogromne wra&#x17C;enie, dwa z nich maj&#x105; wysoko&#x15B;&#x107; ponad 100 m. S&#x105; do nich wytyczone szlaki turystyczne. Naj&#x142;atwiej dosta&#x107; si&#x119; do wodospadu nr 2. Ju&#x17C; po 20 minutowym spacerze w lesie tropikalnym mo&#x17C;emy cieszy&#x107; si&#x119; spektakularnym widokiem. Wej&#x15B;cia na dwa pozosta&#x142;e wodospady (1 i 3) wymagaj&#x105; do&#x15B;&#x107; dobrej kondycji i do&#x15B;wiadczenia. Wycieczk&#x119; do wodospad&#xF3;w warto po&#x142;&#x105;czy&#x107; z odwiedzeniem i k&#x105;piel&#x105; w Bassin Paradis, naturalnym basenie utworzonym na rzece. Woda w por&#xF3;wnaniu z oceanem jest do&#x15B;&#x107; rze&#x15B;ka, ale szybko mo&#x17C;na si&#x119; do tego przyzwyczai&#x107;, szczeg&#xF3;lnie, &#x17C;e okoliczno&#x15B;ci przyrody wok&#xF3;&#x142; s&#x105; bajkowe. Do naturalnego basenu wpada te&#x17C; ma&#x142;y wodospad. Bassin Paradis jest do&#x15B;&#x107; popularny, ale w parku narodowym znajduje si&#x119; wiele naturalnych basen&#xF3;w, kt&#xF3;rymi cz&#x119;sto mo&#x17C;emy si&#x119; cieszy&#x107; w samotno&#x15B;ci. &nbsp; Spektakularna przyroda czeka na nas nie tylko na Basse-Terre, ale tak&#x17C;e na bardziej popularnej Grand Terre. Z pewno&#x15B;ci&#x105; nie mo&#x17C;na pomin&#x105;&#x107; dw&#xF3;ch najwi&#x119;kszych atrakcji. O jednej z nich wspomina&#x142;am ju&#x17C; we wpisie o najpi&#x119;kniejszych pla&#x17C;ach. Jest ni&#x105; najbardziej wysuni&#x119;ty na wsch&#xF3;d kraniec wyspy Pointe de Chateaux. Pointe de Chateaux to klif z kt&#xF3;rego roztacza si&#x119; wspania&#x142;y widok na otaczaj&#x105;ce go formacje skalne i na ocean. Samoch&#xF3;d mo&#x17C;emy zostawi&#x107; na og&#xF3;lnodost&#x119;pnym parkingu (miejsce le&#x17C;y oko&#x142;o 10 km od Saint-Fran&#xE7;ois). Stamt&#x105;d prowadzi &#x15B;cie&#x17C;ka na g&#x142;&#xF3;wny klif i na mniejsze okoliczne wzniesienia. Widok zapiera dech w piersiach. Po zej&#x15B;ciu mo&#x17C;emy sobie zrobi&#x107; piknik na pla&#x17C;y poni&#x17C;ej (Anse des ch&#xE2;teaux), ale nale&#x17C;y pami&#x119;ta&#x107;, &#x17C;e jest tam do&#x15B;&#x107; wietrznie i pod &#x17C;adnym pozorem nie mo&#x17C;na wchodzi&#x107; do wody (ska&#x142;y i niebezpieczne pr&#x105;dy). Kolejnym miejscem r&#xF3;wnie&#x17C; z klifami w roli g&#x142;&#xF3;wnej jest szlak la trace des Douaniers, 8 kilometrowy odcinek ci&#x105;gn&#x105;cy si&#x119; g&#x142;&#xF3;wnie wzd&#x142;u&#x17C; spektakularnych wzniesie&#x144; nad oceanem. Szlak znajduje si&#x119; w p&#xF3;&#x142;nocnowschodniej cz&#x119;&#x15B;ci wyspy, mo&#x17C;emy tutaj r&#xF3;wnie&#x17C; wygodnie zaparkowa&#x107; samoch&#xF3;d. Ruszaj&#x105;c na szlak miniemy Plage de la Porte d&#x2019;Enfer, urokliw&#x105; zatoczk&#x119; gdzie mo&#x17C;na si&#x119; wyk&#x105;pa&#x107;, ale tak&#x17C;e zrobi&#x107; sobie piknik w drodze powrotnej. Przej&#x15B;cie ca&#x142;ego szlaku tam i z powrotem zajmuje oko&#x142;o 3 godzin. Polecam nie robi&#x107; tego w pe&#x142;nym s&#x142;o&#x144;cu, poniewa&#x17C; wiele miejsc jest ods&#x142;oni&#x119;tych. Po drodze czeka nas wiele postoj&#xF3;w na robienie zdj&#x119;&#x107; wspania&#x142;ych widok&#xF3;w, chocia&#x17C;by Trou de Madame Coco i Pointe du Souffleur. Surowy krajobraz ska&#x142; i klif&#xF3;w &#x142;&#x105;czy si&#x119; tutaj harmonijnie z soczyst&#x105; zieleni&#x105;. Na zako&#x144;czenie w&#x105;tku przyrodniczego zach&#x119;cam Was do odwiedzenia ogrodu botanicznego w Deshaies. Ogr&#xF3;d jest przepi&#x119;knie po&#x142;o&#x17C;ony na wzg&#xF3;rzach, z wielu miejsc roztacza si&#x119; wspania&#x142;y widok na ocean. Ale oczywi&#x15B;cie g&#x142;&#xF3;wnymi gwiazdami s&#x105; tutaj ro&#x15B;liny i zwierz&#x119;ta. Na terenie ogrodu zgromadzono imponuj&#x105;c&#x105; liczb&#x119; ponad 2000 gatunk&#xF3;w tropikalnych ro&#x15B;lin, kwiat&#xF3;w i drzew. Przemierzaj&#x105;c prawie 1,5 kilometrow&#x105; tras&#x119; wewn&#x105;trz bajkowego ogrodu, jeste&#x15B;my prowadzeni za r&#x119;k&#x119; w&#x15B;r&#xF3;d 15 tematycznie u&#x142;o&#x17C;onych obszar&#xF3;w. Na mnie najwi&#x119;ksze wra&#x17C;enie zrobi&#x142;a cz&#x119;&#x15B;&#x107; dedykowana flamingom, gdzie z bliska mo&#x17C;na by&#x142;o przygl&#x105;da&#x107; si&#x119; tym oryginalnym ptakom. Mo&#x17C;liwo&#x15B;&#x107; kontaktu z nimi by&#x142;a magiczna i abstrakcyjna. Mog&#x142;abym godzinami sta&#x107; tam i obserwowa&#x107; jak si&#x119; poruszaj&#x105;, jak wydaj&#x105; d&#x17A;wi&#x119;ki. Szkoda, &#x17C;e aktualnie nie mo&#x17C;na ich ju&#x17C; spotka&#x107; na Gwadelupie na wolno&#x15B;ci.&nbsp;&nbsp;&nbsp; Dla mi&#x142;o&#x15B;niczek kuchni Kubek prawdziwego ciemnego kakao ma moc przenoszenia mnie w czasie do lat dzieci&#x144;stwa. Kakao intensywnie pachnie, wspaniale smakuje i lekko pobudza. Jest to z pewno&#x15B;ci&#x105; nap&#xF3;j magiczny. Dlatego nie mog&#x142;abym sobie odm&#xF3;wi&#x107; wizyty w Maison de Cacao na Basse-Terre. Jest to dom-muzeum kakao, w kt&#xF3;rym mo&#x17C;na zapozna&#x107; si&#x119; z histori&#x105; i sposobem uprawy kakaowca, procesem produkcji kakao i czekolady oraz spr&#xF3;bowa&#x107; prawdziwego gor&#x105;cego trunku. Na pocz&#x105;tku do naszej dyspozycji jest wystawa w ogrodzie, gdzie spacerujemy w&#x15B;r&#xF3;d r&#xF3;&#x17C;nych gatunk&#xF3;w drzew kakaowca. Nast&#x119;pnie z przewodnikiem zg&#x142;&#x119;biamy tajniki produkcji kakao. Na ka&#x17C;dym etapie mamy mo&#x17C;liwo&#x15B;&#x107; degustacji. Oczywi&#x15B;cie w trakcie wizyty szybko okazuje si&#x119;, &#x17C;e to co w Europie podajemy i uwa&#x17C;amy za prawdziwe gor&#x105;ce kakao nie ma wiele wsp&#xF3;lnego z orygina&#x142;em. W oryginalnym przepisie nie ma mowy o mleku i cukrze, kakao jest wolno gotowane w wodzie. Taka wersja zachowuje wi&#x119;kszo&#x15B;&#x107; jego w&#x142;a&#x15B;ciwo&#x15B;ci zdrowotnych i jest bardzo aromatyczna. Kakao by&#x142;o zawsze cz&#x119;&#x15B;ci&#x105; tak zwanego ogrodu kreolskiego. Taki ogr&#xF3;d sk&#x142;ada&#x142; si&#x119; z trzech cz&#x119;&#x15B;ci: ro&#x15B;lin, kt&#xF3;re s&#x142;u&#x17C;y&#x142;y do jedzenie, ro&#x15B;lin leczniczych oraz ro&#x15B;lin uprawianych, &#x17C;eby dawa&#x142;y przyjemno&#x15B;&#x107;. Kakaowiec by&#x142; uprawiany g&#x142;&#xF3;wnie w ramach dw&#xF3;ch ostatnich kategorii. Poniewa&#x17C; by&#x142;am jedyn&#x105; osob&#x105; zainteresowan&#x105; oprowadzaniem w j&#x119;zyku angielskim przemi&#x142;a przewodniczka odpowiada&#x142;a na moje niezliczone pytania cz&#x119;sto daleko odbiegaj&#x105;ce od kwestii zwi&#x105;zanych z kakao (emigracja, sytuacja kobiet, ma&#x142;&#x17C;e&#x144;stwa etc.). Wysz&#x142;am nakarmiona w sensie fizycznym i wiedzowym, z odpowiednim zapasem surowego kakao i czekolady z ga&#x142;k&#x105; muszkato&#x142;ow&#x105;. Szczerze m&#xF3;wi&#x105;c przyje&#x17C;d&#x17C;aj&#x105;c na Gwadelup&#x119; liczy&#x142;am, &#x17C;e b&#x119;d&#x119; si&#x119; zaopatrywa&#x107; g&#x142;&#xF3;wnie na lokalnych targach. Liczy&#x142;am na to, &#x17C;e na tropikalnej wyspie stragany b&#x119;d&#x105; pe&#x142;ne tropikalnych warzyw i owoc&#xF3;w, i kramik&#xF3;w z lokaln&#x105; kuchni&#x105;. Sytuacja, kt&#xF3;r&#x105; zasta&#x142;am troch&#x119; mnie rozczarowa&#x142;a. Wynika ona jednak z historii wyspy, na kt&#xF3;rej przewa&#x17C;a&#x142;y i przewa&#x17C;aj&#x105; uprawy monokulturowe, a wiele produkt&#xF3;w spo&#x17C;ywczych jest sprowadzana z Francji oraz z innych kraj&#xF3;w Ameryki &#x15A;rodkowej i Po&#x142;udniowej. Targi, kt&#xF3;re s&#x105; organizowane g&#x142;&#xF3;wnie w bardziej obleganych przez turyst&#xF3;w miejscowo&#x15B;ciach (Saint Anne, Saint Francois) warto odwiedzi&#x107;, ale maj&#x105;c &#x15B;wiadomo&#x15B;&#x107;, &#x17C;e s&#x105; to atrakcje szyte g&#x142;&#xF3;wnie pod turyst&#xF3;w. S&#x105; tam stragany z rumem, lokalnymi przyprawami, bi&#x17C;uteri&#x105; oraz odzie&#x17C;&#x105;. Najbardziej znany market znajduje si&#x119; na pla&#x17C;y miejskiej w Saint Anne. Lokalni mieszka&#x144;cy raczej si&#x119; tam nie zaopatruj&#x105;. Natomiast w wielu miejscach wyspy znajduj&#x105; si&#x119; pojedyncze sklepy z warzywami i owocami, kt&#xF3;re warto odwiedza&#x107; wybieraj&#x105;c szczeg&#xF3;lnie owoce i warzywa uprawiane lokalnie (banany, melony, ananasy, awokado oraz og&#xF3;rki). O zwiedzaniu destylarni rumu wspomina&#x142;am ju&#x17C; we wpisie o Marie Galante (kt&#xF3;ra jest stolic&#x105; produkcji wysokogatunkowego rumu na Gwadelupie). Ale r&#xF3;wnie&#x17C; na g&#x142;&#xF3;wnych wyspach mo&#x17C;na odwiedzi&#x107; jedn&#x105; z destylarni i skorzysta&#x107; z darmowych degustacji. Mi&#x119;dzy innymi w Distillerie Reimonenq mo&#x17C;na odwiedzi&#x107; za&#x142;o&#x17C;one w 1990 roku Muzeum Rumu. Sama niestety nie odwiedza&#x142;am tego miejsca &#x2013; opinie o nim s&#x105; podzielone, od entuzjastycznych (du&#x17C;o informacji, r&#xF3;wnie&#x17C; po angielsku, bardzo dobra degustacja) do bardzo negatywnych. Innym bardzo znanym miejscem jest destylarnia rumu Bologne. To jeden z najbardziej popularnych producent&#xF3;w, w supermarkecie p&#xF3;&#x142;ki wr&#x119;cz uginaj&#x105; si&#x119; pod ci&#x119;&#x17C;arem ich wyrob&#xF3;w. W siedzibie firmy mo&#x17C;na do&#x142;&#x105;czy&#x107; do oprowadzania po destylarni, ogrodach i uprawach trzciny cukrowej zwie&#x144;czonego oczywi&#x15B;cie degustacj&#x105;. Obie wspomniane destylarnie znajduj&#x105; si&#x119; na Basse-Terre. Dla entuzjastek historii, tradycji i kultury Jednym z element&#xF3;w to&#x17C;samo&#x15B;ci kreolskiej s&#x105; b&#x119;bny Ka i muzyka Gwo ka, kt&#xF3;rej mo&#x17C;na pos&#x142;ucha&#x107; na koncertach.&#xA0; Zwykle koncerty to bardzo d&#x142;ugie, wielogodzinne sesje, gdzie muzycy, wykonawcy i tancerze zmieniaj&#x105; si&#x119; jak w kalejdoskopie. Podstaw&#x119; muzyki stanowi rytm wybijany na du&#x17C;ych b&#x119;bnach. Istnieje 7 wzor&#xF3;w rytmicznych na kt&#xF3;rych buduje si&#x119; kolejne improwizacje. Gwo ka ma swoje &#x17A;r&#xF3;d&#x142;o w muzyce i piosenkach niewolnik&#xF3;w przymusowo przewiezionych tutaj z r&#xF3;&#x17C;nych cz&#x119;&#x15B;ci Afryki. B&#x119;bny towarzyszy&#x142;y sobotnim spotkaniom i ta&#x144;com na plantacjach (gdy b&#x119;bny by&#x142;y zakazane zast&#x105;pi&#x142; je rodzaj &#x15B;piewu). Koncert&#xF3;w Gwo ka mo&#x17C;emy pos&#x142;ucha&#x107; w wybrane wieczory w barach, mi&#x119;dzy innymi w Saint Francois. Wyst&#x119;py s&#x105; bardzo &#x17C;ywio&#x142;owe, bardzo cz&#x119;sto spontanicznie do&#x142;&#x105;cza do gry s&#x105;siad, kt&#xF3;ry w&#x142;a&#x15B;nie przechodzi&#x142;, kto&#x15B; z publiczno&#x15B;ci wstaje i zaczyna ta&#x144;czy&#x107;. Jest to moim zdaniem jedno z najbardziej prawdziwych do&#x15B;wiadcze&#x144;, gdzie mo&#x17C;na poczu&#x107; histori&#x119;, klimat i ducha Gwadelupy. &#xA0; Kolejnym ciekawym elementem kultury kreolskiej na Gwadelupie s&#x105; tradycyjne domy. Aktualnie architektura, szczeg&#xF3;lnie w miejscowo&#x15B;ciach bardziej turystycznych, jest niestety bardzo eklektyczna (czytaj ma&#x142;o sp&#xF3;jna). Wielkie betonowe hotele s&#x105;siaduj&#x105; z tradycyjnymi domami i z apartamentowcami w stylu europejskim.&nbsp; Jednak w wielu miejscowo&#x15B;ciach poza g&#x142;&#xF3;wnym szlakiem turystycznym przewa&#x17C;aj&#x105; domy kreolskie. S&#x105; to zazwyczaj niewielkie, parterowe konstrukcje z p&#x142;askimi dachami. &nbsp;Wyr&#xF3;&#x17C;nia je cz&#x119;sto bardzo &#x17C;ywa kolorystyka (r&#xF3;&#x17C;ne odcienie niebieskiego, zieleni, czerwieni). Poza tym charakterystycznym elementem s&#x105; cz&#x119;sto szerokie, zadaszone werandy oraz r&#xF3;&#x17C;ne drewniane zdobienia, ornamenty i okiennice. Domy wygl&#x105;daj&#x105; do&#x15B;&#x107; &#x201E;karnawa&#x142;owo&#x201D; szczeg&#xF3;lnie je&#x15B;li po&#x142;&#x105;czymy je z tropikaln&#x105; ro&#x15B;linno&#x15B;ci&#x105; wok&#xF3;&#x142;. Aby je podziwia&#x107; moim zdaniem warto wybra&#x107; si&#x119; w g&#x142;&#x105;b wyspy Grand Terre. W ma&#x142;ych miejscowo&#x15B;ciach domy s&#x105; pi&#x119;knie utrzymane, maj&#x105; fantazyjne kolory i zadbane ogrody. Niestety w wi&#x119;kszych miastach wiele dom&#xF3;w kreolskich jest opuszczonych, a zach&#x142;anna tropikalna przyroda wdziera si&#x119; do &#x15B;rodka. &#x17B;eby pozna&#x107; i lepiej zrozumie&#x107; histori&#x119; i tradycje Gwadelupy mo&#x17C;na wybra&#x107; si&#x119; do prywatnego muzeum w Le Gosier (Museum costumes and traditions). Zgromadzona tutaj kolekcja obejmuje mi&#x119;dzy innymi tradycyjne stroje z r&#xF3;&#x17C;nych epok. Na szczeg&#xF3;ln&#x105; uwag&#x119; zas&#x142;uguj&#x105; damskie suknie w stylu kreolskim: po&#x142;&#x105;czenie tradycyjnych kroj&#xF3;w europejskich z afryka&#x144;skimi wzorami i nakryciami g&#x142;owy. Zebrana kolekcja prezentuje r&#xF3;wnie&#x17C; przedmioty domowego u&#x17C;ytku, a tak&#x17C;e zainscenizowane pomieszczenia szko&#x142;y czy domu kreolskiego. Po ca&#x142;o&#x15B;ci oprowadza w&#x142;a&#x15B;cicielka. Przytacza przy tym mn&#xF3;stwo historii, tak aby&#x15B;my mog&#x142;y lepiej zrozumie&#x107; na co patrzymy. Muzeum nie jest zbyt nowoczesne i wida&#x107;, &#x17C;e wiele eksponat&#xF3;w nadgryz&#x142; ju&#x17C; z&#x105;b czasu, ale mimo tego warto si&#x119; tam wybra&#x107;, &#x17C;eby dowiedzie&#x107; si&#x119; wi&#x119;cej o wyspie i wesprze&#x107; w&#x142;a&#x15B;cicieli pasjonat&#xF3;w, kt&#xF3;rzy od dziesi&#x105;tek lat budowali t&#x105; kolekcj&#x119;.&#xA0; Propozycje dotycz&#x105;ce historii, tradycji i kultury zamyka M&#xE9;morial ACTe znajduj&#x105;ce si&#x119; w Poite-a-Pitre muzeum i centrum pami&#x119;ci niewolnictwa i handlu niewolnikami. W muzeum w ramach kolekcji sta&#x142;ej mo&#x17C;emy si&#x119; zapozna&#x107; z histori&#x105; Gwadelupy przed przybyciem na wysp&#x119; Kolumba. Nast&#x119;pnie przechodzimy przez mroczny okres niewolnictwa, a p&#xF3;&#x17A;niej abolicji. Ko&#x144;czymy niestety pesymistycznie informacjami na temat aktualnej sytuacji dotycz&#x105;cej handlu lud&#x17A;mi na &#x15B;wiecie. Wystawa jest multimedialna, obszerna i bardzo poruszaj&#x105;ca. Zdj&#x119;ciom i opisom historycznym towarzysz&#x105; dzie&#x142;a artyst&#xF3;w odnosz&#x105;ce si&#x119; bezpo&#x15B;rednio do tego tematu.&#xA0; My&#x15B;l&#x119;, &#x17C;e bez wizyty w tym muzeum nie mo&#x17C;na zrozumie&#x107; wsp&#xF3;&#x142;czesnej Gwadelupy. Dodatkowym atutem muzeum jest spektakularny nowoczesny budynek, usytuowany bezpo&#x15B;rednio nad wod&#x105; (jego budowa ze wzgl&#x119;du na niebotyczne koszty budzi&#x142;a du&#x17C;e kontrowersje). W M&#xE9;morial ACTe odbywaj&#x105; si&#x119; r&#xF3;wnie&#x17C; wystawy czasowe i koncerty.</description></oembed>
